حضرت معصومه (س)شفيعه روز جزا:

« يکى از امتيازات بزرگى که شهر عزيز قم دارد، اين است که بر گرد مضجع شريف يکى از برگزيدگان اهل ‏بيت‏عليهم السلام حضرت فاطمه معصومه ‏عليها السلام بنا شده است. » مقام معظم رهبرى اجمالى از زندگى فاطمه معصومه عليها السلام نام شريف آن بزرگوار، «فاطمه‏» و مشهورترين لقب ايشان «معصومه‏» است. پدر بزرگوارش، امام هفتم شيعيان حضرت موسى بن جعفرعليه السلام و مادر مکرمه‏اش، حضرت نجمه خاتون‏عليها السلام است که آن بانو، مادر امام هشتم حضرت على بن موسى الرضاعليه السلام نيز است . ازاين‏ رو، حضرت معصومه (س) با حضرت رضاعليهما السلام از يک مادر هستند. ولادت آن حضرت در روز اول ذى‏القعده سال 173 ه . ق در مدينه منوره واقع شده است. ديرى نپاييد که در سنين کودکى، با مصيبت ‏شهادت پدر گرامى خود در حبس هارون در شهر بغداد مواجه شدند. از آن پس تحت مراقبت و تربيت ‏برادر بزرگوارش، حضرت على بن موسى الرضا(ع) بزرگ شدند. در سال 200 ه . ق در پى اصرار و تهديد مامون عباسى سفر تبعيد گونه حضرت رضاعليه السلام به مرو آغاز شد. آن حضرت بدون اين‏ که کسى از بستگان و اهل‏ بيت‏ خود را همراه ببرند راهى خراسان شدند. يک سال پس از هجرت برادر، حضرت معصومه‏ عليها السلام به شوق ديدار برادر، همراه عده‏اى از برادران و برادرزادگان به سوى خراسان حرکت نمودند و در هر شهر و محلى از سوى مردم مورد استقبال واقع مى‏شدند. اين‏جا بود که آن حضرت نيز همچون عمه بزرگوارشان حضرت زينب (‏س) پيام مظلوميت و غربت‏برادر گرامى‏شان را به مردم مؤمن و مسلمان مى‏رساندند و مخالفت‏ خود و اهل‏بيت‏ (ع) را با حکومت‏حيله‏گر بنى‏عباس اظهار مى‏فرمودند. بدين ترتيب، تا کاروان حضرت به شهر ساوه رسيد، عده‏اى از مخالفين اهل ‏بيت‏(ع) که از پشتيبانى مامورين حکومت‏ برخوردار بودند، سر راه را گرفتند و با همراهان حضرت وارد جنگ شدند. در نتيجه، تقريبا همه مردان کاروان به شهادت رسيدند، حتى بنا بر نقلى حضرت معصومه‏عليها السلام را نيز مسموم نمودند. به هرحال، يا بر اثر اندوه و غم زياد از اين ماتم و يا بر اثر مسموميت از زهر جفا، حضرت فاطمه معصومه‏ عليها السلام مريض شدند و از آن‏ جايى که ديگر امکان ادامه راه به سوى خراسان ممکن نبود، قصد شهر قم را نموده و سؤال فرمودند: از اين شهر (ساوه) تا «قم‏» چند فرسخ راه است؟ در پاسخ گفتند: ده فرسخ. فرمودند: مرا به شهر قم ببريد؛ زيرا از پدرم شنيدم که مى‏فرمود: «شهر قم مرکز شيعيان ما است.» بزرگان شهر قم، وقتى از اين خبر مسرت‏بخش مطلع شدند به استقبال آن حضرت شتافتند، و در حالى که، «موسى بن خزرج‏» بزرگ خاندان «اشعرى‏» زمام ناقه آن حضرت را به دست گرفته بود، و عده فراوانى از مردم پياده و سواره گرداگرد کجاوه حضرت در حرکت‏ بودند. در روز 23 ربيع الاول سال 201 ه . ق حضرت وارد شهر مقدس قم شدند. سپس در محلى که امروز «ميدان مير» ناميده مى‏شود در جلوى منزل شخصى «موسى بن خزرج‏» شتر آن حضرت زانو زد و افتخار ميزبانى حضرت نصيب او شد. آن بزرگوار به مدت 17 روز در اين شهر زندگى نمود و در اين مدت، مشغول عبادت و راز و نياز با پروردگار متعال بود. هم‏اکنون محل عبادت آن حضرت حجره‏اى است در مدرسه ستيه به نام «بيت النور» که محل زيارت ارادتمندان آن حضرت است. سرانجام، آن بزرگ يادگار اهل‏بيت‏(ع) در روز دهم و يا دوازدهم ربيع الثانى سال 201 ه. ق، پيش از آن‏که ديدگان مبارکش به ديدار برادر روشن شود، در ديار غربت و با اندوه فراوان ديده از جهان فرو بست و شيعيان را در ماتم خود به سوگ نشاند. مردم قم با تجليل فراوان پيکر پاکش را به سوى محلى به نام «باغ بابلان‏»، که قبرستان خانوادگى اشعريون بود، تشييع و به خاک سپردند . پس از دفن حضرت معصومه‏ عليها السلام، "موسى بن خزرج" سايبانى از بوريا بر فراز قبر شريف ايشان قرار داد، تا اين‏که پس از سال‏ها حضرت زينب‏(س) دختر امام جواد(ع) اولين گنبد را بر فراز قبر شريف عمه بزرگوارشان بنا کرد و بدين سان، تربت پاک آن بانوى بزرگوار اسلام قبله ‏گاه قلوب ارادتمندان به اهل بيت‏ عليهم السلام و دارالشفاى دل سوختگان عاشق ولايت و امامت ‏شد. فضايل و مناقب حضرت معصومه عليها السلام الف. شرافت‏ خانوادگى آن حضرت «بنت رسول‏الله‏صلى الله عليه وآله‏» و «بنت ولى‏الله‏» و «اخت ولى‏الله‏» و «عمة ولى‏الله‏» است و اين امر خود سرچشمه ساير فضايل و کمالات معنوى و روحانى آن بزرگوار است. ب. عالمه و محدثه اهل بيت عليهم السلام يکى از والاترين عناوينى که نشان ‏دهنده بلندى مرتبه علم و آشنايى کريمه اهل ‏بيت‏عليهم السلام با معارف بلند اسلام و مکتب حيات‏بخش تشيع است، محدثه بودن آن حضرت است. بزرگان علم حديث، احاديث و روايات رسيده از آن حضرت را قبول و به آن استناد مى‏نمايند؛ چرا که آن حضرت جز از افراد مورد وثوق و اطمينان حديث نقل نمى‏کند. ج. معصومه فاطمه معصومه که خود پرورش يافته مکتب ائمه طاهرين‏ عليهم السلام و يادگار صاحبان آيه تطهير است، نمونه عالى از طهارت و پاکى است ، ‏به حدى که خاص و عام ايشان را "معصومه" لقب داده‏اند. د. کريمه اهل بيت عليهم السلام از دير زمان آستان قدس فاطمى، منشا هزاران کرامت و عنايت ربانى بوده است. چه قلب‏هاى نااميدى که سرشار از اميد به فضل و کرم الهى و چه دست‏هاى تهى که سرشار از رحمت ربوبى؛ و چه انسان‏هاى بريده از همه جا و نااميد از همه کس، که با دلى شاد و روحى پيوسته به ابديت از درگاه پر فيض و کرم اين کريمه اهل بيت‏عليهم السلام برگشته و براى خود نوعي زندگى براساس ايمان مستحکم به ولايت اولياى حق بنا نهادند. و. مقام شفاعت آن حضرت از جمله کسانى که به شفيعه بودنش در روايات و آثار دينى تصريح شده است، فاطمه معصومه‏ عليها السلام است. (1) حضرت معصومه‏عليها السلام در روايات امام صادق ‏عليه السلام فرمود: براى خدا حرمى است و آن مکه است، و براى رسول خدا صلى الله عليه وآله حرمى است و آن مدينه است، براى اميرالمؤمنين‏عليه السلام حرمى است و آن کوفه است و براى ما حرمى است و آن شهر قم است و به زودى زنى از فرزندان من در آنجا دفن خواهد شد که نامش «فاطمه‏» است. هرکس که او را زيارت کند بهشت ‏بر او واجب خواهد شد(2) امام جواد عليه السلام فرمود: کسي که عمه ام را در قم زيارت کند پاداش او بهشت است. (3) امام صادق (ع) : کسي که آن خانم ( حضرت معصومه عليها السلام) را زيارت کند در حالي که آگاه به شأن و منزلت ايشان باشد، به بهشت مي رود.(4) امام رضا عليه السلام فرمود: هرکس معصومه را در قم زيارت کند ، مانند کسي است که مرا زيارت کرده است.(5)

پي نوشت: 1- برگرفته و تلخيص است از کتاب زندگى‏نامه حضرت معصومه‏عليها السلام، انتشارات آستانه مقدسه قم. 2- البحار، ج 60، ص 216. 3- کامل الزيارة. 4- بحار الانوار، ج 48، ص 307. 5- ناسخ التواريخ، ج 3، ص 68.